ساخت زبان فارسی درس زبانشناسی فارسی است: واج، واژه، گروه و جمله. منبع رایج آن کتاب آزیتا افراشی است. در این صفحه، پاسخ سوالات کتاب ساخت زبان فارسی آزیتا افراشی همین مباحث را مرور میکند.
سرفصلهای درس
- واجشناسی
- ساخت واژه
- گروه اسمی و فعلی
- جملهی ساده و مرکب
| بخش کتاب | مفاهیم کلیدی |
|---|---|
| آوایی و واجی | واج، واجگونه، هجا و ساخت هجای فارسی |
| صرفی | تکواژ آزاد و وابسته، اشتقاق و ترکیب |
| نحوی | گروه اسمی، گروه فعلی و ساخت جمله |
| نوع | کار | مثال |
|---|---|---|
| اشتقاقی | واژهی تازه میسازد و ممکن است مقوله را عوض کند | ـِش در دانش، ـگر در کارگر |
| تصریفی | مقوله را عوض نمیکند؛ اطلاعات دستوری میافزاید | ـها و ـان جمع، ـم و ـی شناسه |
پرسشها با پاسخ
- «تکواژ» چیست؟
کوچکترین واحد معنادار زبان؛ مثلاً «کتابها» دو تکواژ دارد: «کتاب» و «ـها». - فرق واژهی مشتق و مرکب؟
مشتق از یک تکواژ آزاد و وند ساخته میشود (دانشمند)؛ مرکب از دو تکواژ آزاد (کتابخانه). - واژهی «دانشجویان» از چند تکواژ ساخته شده است؟
چهار تکواژ: «دان» (ستاک حال دانستن)، «ـِش» (پسوند اشتقاقی اسمساز)، «جو» (ستاک حال جستن) و «ـان» (پسوند تصریفی جمع). «ی» میانجی است و تکواژ حساب نمیشود.
روش مطالعه
تجزیهی واژه به تکواژ از سوالهای ثابت است؛ با واژههای روزمره تمرین کنید.
هجای فارسی سه الگو دارد: CV (ما)، CVC (کار) و CVCC (دست). هجا همیشه با یک همخوان آغاز میشود و در آغاز هجا دو همخوان پشت سر هم نمیآید. فارسی معیار شش واکه دارد: سه کوتاه و سه بلند.
اشتباه رایج: شمردن «ی» میانجی یا «ـه» در «خانه» به عنوان تکواژ؛ هیچکدام معنا یا نقش دستوری مستقل ندارند.

هنوز بررسیای ثبت نشده است.