درس اصول و مقدمات تفسیر میپرسد مفسر پیش از تفسیر یک آیه به چه دانستههایی نیاز دارد: شأن نزول، ناسخ و منسوخ، محکم و متشابه و روشهای تفسیر. نمونه سوالات اصول و مقدمات تفسیر این صفحه بر همین سرفصلها و همسطح امتحان پایانترم رشتههای معارف و علوم قرآنی است.
منبع درس
کتاب «اصول و مقدمات تفسیر» نوشتهی علی فتحی، از انتشارات پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، منبع رایج این درس است. برای متن کامل، نسخهی ناشر را تهیه کنید.
پرسشهای نمونه با پاسخ
- فرق تفسیر و تأویل چیست؟
تفسیر پردهبرداری از معنای ظاهری آیه است؛ تأویل بازگرداندن آیه به معنا یا حقیقتی فراتر از ظاهر. - محکم و متشابه را تعریف کنید.
محکم آیهای با معنای روشن و بیابهام است؛ متشابه چند معنا را برمیتابد و باید در پرتو محکمات فهمیده شود. - نسخ در اصطلاح علوم قرآنی یعنی چه؟
برداشته شدن یک حکم شرعی با حکم شرعی متأخر. - تفسیر قرآن به قرآن یعنی چه و نمونهی شاخصش کدام است؟
روشن کردن معنای آیه با کمک آیات دیگر؛ تفسیر المیزان علامه طباطبایی نمونهی برجستهی آن است.
روشهای تفسیری در یک جدول
| روش | تکیهگاه اصلی |
|---|---|
| روایی (مأثور) | روایات پیامبر(ص) و معصومان(ع) |
| اجتهادی و عقلی | استدلال عقلی همراه با قواعد زبان و قرائن |
| قرآن به قرآن | آیات دیگر قرآن |
روش مطالعه
تعریفها را با همان اصطلاحهای کتاب یاد بگیرید، چون در پاسخ تشریحی دقت اصطلاح نمره دارد. برای هر روش تفسیری، یک مفسر و اثر شاخص را به خاطر بسپارید؛ پرسشهای تستی اغلب نام اثر را میدهند و روش را میخواهند.

هنوز بررسیای ثبت نشده است.