سدهای خاکی رایجترین نوع سد در ایراناند و طراحیشان بیشتر به نشت و پایداری شیب بستگی دارد. نمونه سوالات سدهای خاکی با جواب این صفحه این مباحث را با سوال مرور میکند.
نمونه سوالات سدهای خاکی
سوال: وظیفهی هستهی رسی در سد خاکی چیست؟
جواب: آببندی؛ رس نفوذپذیری کمی دارد و جلوی نشت آب از بدنه را میگیرد.
سوال: پدیدهی رگاب (piping) چیست؟
جواب: فرسایش داخلی خاک بر اثر جریان نشت که مجرایی در بدنه یا پی ایجاد میکند و میتواند به شکست سد برسد.
سرفصلها
- انواع سد خاکی
- شبکهی جریان و نشت
- فیلتر و زهکش
- پایداری شیب
- اجرای سدهای خاکی
جزوه اجرای سدهای خاکی
معیار طراحی فیلتر از سوالهای ثابت است؛ نسبتهای دانهبندی آن را یاد بگیرید.
محاسبهی نشت با شبکهی جریان و معیارهای فیلتر
رابطه: q = k × H × (Nf ÷ Nd)، برای واحد طول سد.
سوال: هستهی سدی k = 10⁻⁷ متر بر ثانیه دارد. اختلاف تراز آب ۲۰ متر است و شبکهی جریان ۴ کانال جریان و ۱۲ افت پتانسیل دارد. دبی نشت؟
حل: q = 10⁻⁷ × 20 × (4/12) ≈ 6.7 × 10⁻⁷ مترمکعب بر ثانیه برای هر متر طول، یعنی حدود ۰٫۰۵۸ مترمکعب در روز.
معیارهای ترزاقی برای فیلتر
- جلوگیری از رگاب (پایپینگ): D15 فیلتر ÷ D85 خاک پایه کمتر یا مساوی حدود ۴ تا ۵؛ ذرات خاک نباید از فیلتر بگذرند.
- زهکشی کافی: D15 فیلتر ÷ D15 خاک پایه بزرگتر یا مساوی حدود ۴ تا ۵؛ فیلتر باید به اندازهی کافی نفوذپذیر باشد.
سوال: پایداری شیب بالادست سد خاکی در چه حالتی بحرانی است؟
جواب: در افت سریع مخزن؛ آب داخل بدنه فرصت خروج ندارد و فشار آب منفذی بالا میماند، در حالی که فشار نگهدارندهی آب مخزن از روی شیب برداشته شده است.

هنوز بررسیای ثبت نشده است.