داوری بینالمللی در کارشناسی ارشد حقوق خصوصی و حقوق تجارت بینالملل ارائه میشود. سؤالهایش ترکیبی از قانون داوری تجاری بینالمللی ایران، کنوانسیونها و قواعد نهادهای داوری است. این صفحه مباحث درس و چند نمونه از سوالات داوری بین المللی را با پاسخ تشریحی مرور میکند.

مباحث اصلی
- مفهوم داوری و تفاوتش با دادرسی دولتی و میانجیگری
- موافقتنامهی داوری: شرط داوری و قرارداد داوری
- تشکیل دیوان داوری، انتخاب و جرح داور
- قانون حاکم بر ماهیت و آیین داوری
- رأی داوری، ابطال آن و شناسایی و اجرای آرای خارجی
نهادها و اسناد مهم
| نام | توضیح |
|---|---|
| اتاق بازرگانی بینالمللی (ICC) | دیوان داوری آن در پاریس است؛ داوری سازمانی |
| دیوان داوری بینالمللی لندن (LCIA) | نهاد داوری با سابقهی طولانی در انگلستان |
| آنسیترال (UNCITRAL) | کمیسیون سازمان ملل؛ قواعد داوری (۱۹۷۶) و قانون نمونه (۱۹۸۵) را تهیه کرده است |
| کنوانسیون نیویورک (۱۹۵۸) | شناسایی و اجرای آرای داوری خارجی |
نمونه سؤال با پاسخ تشریحی
- قانون داوری تجاری بینالمللی ایران بر پایهی کدام سند تهیه شده است؟
قانون نمونهی آنسیترال ۱۹۸۵. این قانون در سال ۱۳۷۶ تصویب شد. - «صلاحیت نسبت به صلاحیت» یعنی چه؟
داور خودش میتواند دربارهی صلاحیت خود و اعتبار موافقتنامهی داوری تصمیم بگیرد، بیآنکه ابتدا به دادگاه مراجعه شود. - داوری موردی (ad hoc) چه تفاوتی با داوری سازمانی دارد؟
در داوری موردی هیچ نهادی پرونده را اداره نمیکند و طرفین یا داوران روند را تعیین میکنند؛ معمولاً با استفاده از قواعد آنسیترال. در داوری سازمانی، نهادی مثل ICC قواعد و ادارهی پرونده را بر عهده دارد. - آیا دادگاه هنگام رسیدگی به درخواست ابطال، ماهیت رأی را دوباره بررسی میکند؟
نه. فقط جهات محدودی که قانون شمرده بررسی میشود، مثل بیاعتباری موافقتنامه، ابلاغ نشدن صحیح یا خروج داور از حدود اختیار.
تمرین تستی
برای مرور مفاهیم پایه و تست زدن، آزمون آنلاین داوری بینالمللی را ببینید.
